Skip to content

Khả năng và kỹ năng (phần 2)

Tháng Ba 10, 2015

Capacité et compétence – deuxième partie –

.

Phần đầu ở đây:

https://huynhmai.org/2015/03/09/kha-nang-va-ky-nang/

.

Một cách cụ thể, thông thường, dưới đây là những kỹ năng một học sinh tốt nghiệp phổ thông cần có :

– biết lập luận,

– biết hệ thống hóa suy nghĩ của mình,

– biết diễn tả rành rọt nói bằng ngôn từ và bằng văn tự,

– biết tìm kiếm thông tin,

– biết kiểm tra thông tin, cẩn mật trước tin đồn,

– biết đúc kết thông tin,

– biết dịch những thông tin ấy sang ít nhất là một ngôn ngữ khác,

– biết tự tin ở bản thân,

– biết phán xét người đối diện và tự phán xét,

– biết giao tiếp thích ứng với tất cả giai tầng trong xã hội,

– biết phê bình công việc cùa chính mình, tự kiểm điểm trước khi đi tiếp,

– biết tổ chức thời gian,

– biết làm việc nhóm,

– …

Tất cả những kỹ năng này là những kiến thức ứng dụng và kiến thức hành động – savoir appliquer và savoir faire -, kết quả của quá trình học hỏi một cách tích cực trong suốt 12 năm rèn dũa ở trường.

Vai trò của trường học trong suốt quá trình ấy là làm sao những kiến thức – savoir -, truyền tải cho trò không là những chữ chết – lettres mortes –  mà là những kiến thức áp dụng được – opérationnel – , dùng được trên đường đời.

Phương pháp sư phạm ở trường phải làm sao cho trò làm chủ kiến thức, thu nhập hoàn toàn các kiến thức đó như một phần, một cấu thành của chính mình. Vì muốn có kỹ năng thì tiền đề là phải có kiến thức.

Mù về quỹ thời gian thì không thể quản lý nó được. Không hiểu biết ít nhất là những cơ sở về cấu trúc và sinh hoạt xã hội thì không làm sao có thể tổ chức và điều hành sinh hoạt nhóm và quản trị một ê kíp làm việc.

Và đó chỉ là những thí dụ nhỏ. 

Tạm kết luận

Nói cho cùng, khả năng và kỹ năng là một hai mặt của một vấn đề. Trong giáo dục, theo đường hướng này hay theo đường hướng kia – dạy theo kỹ năng hay truyền kiến thức – là những cách ứng dụng cực đoan – Đúng ra, dạy học trò là dạy cả hai.

Rốt cuộc, chủ đích “trồng người”, formation de l’homme,  phải được lấy làm trọng tâm, đường đi để đạt đến chủ đích đó chỉ là một vấn đề phương tiện, cần co giản tùy bối cảnh, tùy nội dung của đào tạo và nhất là tùy trò. Cái cần là lúc cuối học trình, trò có đủ “vũ khí”, được trang bị để có thể giải quyết các bài toán em sẽ gặp trên đường đời. Tức là có đủ khả năng, một cách khái quát, và kỹ năng, một cách cụ thể, trong những hoàn cảnh nhất định, để ứng xử và để sống tốt.

Nguyễn Huỳnh Mai

Về kỹ năng, có thể đọc thêm ở đây:

https://huynhmai.org/2017/02/25/ky-nang-tong-quat-cua-mot-sinh-vien-o-chau-au/

Advertisements

From → Giáo dục

Đã đóng bình luận.