Skip to content

Thiểu số cai trị, nhóm lợi ích và chỉ số dân chủ

Tháng Sáu 28, 2016

Minorité gouvernant, groupe d’intérêt et indice de démocratie

.

Chữ dân chủ, theo định nghĩa của Abraham Lincoln có nghĩa là của dân, do dân bầu và lo cho dân.

Trong thể chế dân chủ toàn dân bầu người đại diện mình để quản lý việc nước. Những người được chọn thông thường là những người có khả năng và được tín nhiệm. Thế nên, dù chỉ là …một thiểu số, họ đại diện cho cử tri họ và có bổn phận phải đặt quyền lợi tối cao của tập thể trong tất cả mọi quyết định. Đó là “luật chơi” của chế độ dân chủ. Nếu không sẽ mất chữ “tín”, họ sẽ không được tái nhiệm.

Trường hợp thiểu số cai trị, trong thể chế oligarchique, thì khác hẳn. Thiểu số này quản lý cho quyền lợi riêng của họ, tận dụng quyền lực và tìm mọi cách để phân phối quyền lực cho bà con bè phái. Làm cho hố ngăn cách giữa người nắm quyền và dân tình càng ngày càng sâu.

Thật ra trong nhiều nước dân chủ hiện thời vẫn có sự hiện diện của những nhóm lợi ích – groupe d’intérêt- , thông thường là các tài phiệt, các chủ nhân xí nghiệp lớn, các chủ cơ sở truyền thông. Các nhóm này không nắm các cơ cấu chính quyền nhưng có khả năng ảnh hưởng lên các quyết định của cơ cấu chính quyền (làm lobbying). Tuy nhiên, trong các nước dân chủ, một mặt, luật pháp  vững chắc, mặt khác các tổ chức dân sự mạnh và nhờ đó đủ sức bảo vệ và  giữ được quyền lợi cho dân tình.

Ở các nước độc đảng thì đảng này bảo vệ quyền lợi của các đảng viên.

.

Chỉ số dân chủ là gì?

https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%E1%BB%89_s%E1%BB%91_d%C3%A2n_ch%E1%BB%A7

Năm tiêu chí của bảng xếp hạng này là

1. Tính cách công bằng và tự do của các bầu cử

2. Sự bảo đảm các quyền tự do của công dân 

3. Sự minh bạch của chính quyền 

4. Khả năng tham gia chính trị vào việc nước cho tất cả mọi người

5. Nguyên tắc mở và tự do của văn hóa chính trị

 

Các tiêu chỉ được tính theo “độ” hay degré – cho điểm.  Để từ đó bản đồ thế giới được phân chia ra theo bốn màu:

. Xanh lá cây đậm cho Dân chủ đầy đủ

. Xanh lá cây nhạt cho Dân chủ khiếm khuyết,

. Màu vàng cho Thể chế hỗn hợp nhưng còn được xem là dân chủ

. Màu đỏ cho Chính thể chuyên chế độc tài.

 

Việt Nam màu đỏ, đứng hạng 128 trên số 167 quốc gia hay vùng lãnh thổ. Một trang Wikipédia khác, về Thể chế dân chủ, xếp Việt Nam vào hạng “quốc gia tuyên bố là dân chủ nhưng không chấp nhận đối lập”

https://fr.wikipedia.org/wiki/D%C3%A9mocratie

.

Nguyễn Huỳnh Mai

Advertisements

Đã đóng bình luận.