Skip to content

Thương lượng và hòa giải để tái tạo liên hệ xã hội ?

Tháng Tư 8, 2017

La médiation comme méthode de résolution des problèmes de violence à l’école ?

 Bạo lực ở trường càng ngày càng gia tăng. Một bạn đọc, cán sự xã hội, hỏi tôi về kinh nghiệm ở Bỉ.

.

Một nữ sinh bị đánh hội đồng ngay cửa trường học, bị lột áo quần,…

Một giảng viên ĐH vào trường đãnh giáo viên,

Một học sinh tự tử vì bị làm nhục, …

Tôi vẫn  chủ trương ngừa bạo lực, tránh không cho nó diễn ra. Nếu không may, bạo lực diễn ra rồi thì phải “trị” từ nguồn và đồng hành cùng các “diễn viên” của bạo lực để tái tạo liên hệ xã hội.

Tôi từ chối chế tài suông vì chế tài suông cũng là một hình thức của bạo lực. 

Muốn hữu hiệu hơn, nhiều trường ở trời Âu dùng chế tài với thương lượng và hòa giải : thương lượng và hòa giải giữa các “nhân vật” của bạo lực (người chủ động và nạn nhân), giữa trò và trường, giữa trò và thầy, … để mọi người cùng hiểu nhau, để cùng phân tích những gì vừa xảy ra, để sau đó còn có thể tiếp tục liên hệ với nhau. Trong thương lượng và hòa giải cần một người ngoài cuộc để giúp cho hòa giải thành công.

Thương lượng và hòa giải là một cách đầy nhân bản và đầy xã hội tính. Có  thương lượng và hòa giải thì mới không cắt đứt liên hệ sau “biến cố”.

Nghĩ tới mình đồng thời tôn trọng người khác là tiền đề chống bạo lực học đường và bạo lực trong xã hội. Nếu bạo lực đã diễn ra rồi thì phải giải quyết bằng những hình thức nhân bản chứ không dùng bạo lực để trị bạo lực. Chủ đích là làm sao tái thiết liên hệ xã hội vừa mới bị thương tổn.

Một cách lý thuyết, bạo lực được xem như một chứng bệnh, một déviance hay lệch chuẩn. Phải hiểu ngọn ngành của bệnh hay của lệch chuẩn mới “trị” được và tái lập “chuẩn” sau đó.

.


Nhưng tôi nhắc lại : Dĩ nhiên, nhiều khi không thể tránh chế tài để loại trừ bạo lực nhưng còn cần hơn nữa là những phương thức xã hội hóa để phòng tránh và để, về lâu về dài, mọi người cư xử với nhau hòa nhã và thân thiện chứ không đi đến bạo lực.

  • 90 triệu dân: không thể nào phân phối để có một đội ngũ cảnh sát đủ để “canh chừng” và bắt phạt từng người một những cá nhân dùng bạo lực để đối xử với người khác
  • hình thức bắt người “vi phạm” phải viết tường trình và phải xin lỗi là một hình thức cần nhưng nhiều khi vô nghĩa. Ai cũng có khả năng … xin lỗi ngoài mặt
  • phạt tiền là hình phạt tồi nhất. Tiền bạc không hàn gắn được những vết thương xã hội
  • loại trừ cũng là một hình phạt không hiệu quả. Con người cần sống trong xã hội, bắt bỏ tù một người hung hăng với bạn, một cách thái quá, trong tù không có bạn bè ở đó cho “phạm nhân” ấy “đập”. Sau khi ra tù thì … chứng nào vẫn tật ấy!

Cung cấp một môi trường an bình, dạy trẻ những cách xử sự văn minh – mà khởi đầu là không dạy trè bằng đòn roi hay lời mắng – đối thoại để phân tích và hiểu những khó khăn trong các liên hệ, … là những hình thức có giá trị phòng và chữa bạo lực.

.

Nguyễn Huỳnh Mai

Advertisements

From → Xã hội học

Đã đóng bình luận.